Mostar zaista krije prirodno blago koje malo ko poznaje

Mostar je dugo prepoznatljiv po Starom mostu, Neretvi i hercegovačkom kršu no malo je poznato da grad krije i izuzetno raznoliku floru. Upravo taj široj javnosti nedovoljno poznat segment prirodne baštine, sada je sistematizovan u naučnoj monografiji „Flora Grada Mostara" objavljenoj 2026. godine u izdanju Sveučilišta u Mostaru.

 

Autori monografije su Aldin Boškailo, Danijela Petrović, Safija Boškailo i Antonela Musa, a monografija objedinjuje dostupnu literaturu, analiziranu herbarsku građu i terenska istraživanja koja autori na području Mostara provode posljednjih dvadesetak godina.

 

Duga tradicija botaničkih istraživanja

Floristička istraživanja ovog područja sežu u prvu polovinu 19. stoljeća kada je francuski geolog i geograf Ami Boué tokom putovanja kroz Bosnu i Hercegovinu, između 1836. i 1838. godine, zabilježio prva zapažanja o lokalnoj prirodi dok ozbiljnija i sistematičnija botanička istraživanja Hercegovine počinju tek krajem 19. stoljeća, od 1880-ih godina. 

 

Autori monografije objedinili su podatke rasute po naučnim radovima, diplomskim i magistarskim tezama, doktorskim disertacijama i herbarskim zbirkama, te ih dopunili vlastitim nalazima stvarajući tako jedinstven pregled koji povezuje historijska i savremena saznanja o mostarskoj flori.

 

 

Zašto je flora Mostara posebna?

Raznolikost biljnog svijeta grada proizlazi iz izuzetne raznolikosti prirodnih uslova od riječne doline Neretve i njenih pritoka, preko kraških polja, kanjona i stijena, do planinskih masiva Prenja, Čvrsnice, Čabulje i Veleža. Ovaj planinski kompleks poznat je kao Hercegovački endemni centar, jedno od najznačajnijih područja za endemičnu i reliktnu floru u regiji.

U glavnom dijelu knjige detaljno je obrađeno 150 odabranih biljnih vrsta endemičnih, reliktnih, ugroženih, ljekovitih, aromatičnih i medonosnih, ali i pojedinih invazivnih vrsta koje danas predstavljaju sve veći pritisak na autohtonu floru. Svaka vrsta opisana je prema jedinstvenom modelu: morfološke osobine, stanište i ekologija, rasprostranjenost na području Mostara te zanimljivosti vezane za tu vrstu.

Dostupna i stručnjacima i široj publici

Monografiju prati bogat fotografski materijal snimljen na terenu, botanički rječnik i pregledna grafička rješenja čime je autori čine razumljivom i čitaocima bez botaničkog predznanja. 

Namijenjena je studentima biologije, agronomije i farmacije, nastavnicima, planinarima, turistima i svim građanima zainteresovanim za prirodno bogatstvo Mostara.

Recenzenti djela istakli su njegovu originalnost, sveobuhvatnost i visok naučni nivo ocijenivši ga značajnim doprinosom poznavanju flore Bosne i Hercegovine i vrijednom osnovom za buduća istraživanja. 

Prema njihovoj ocjeni, autorima je pošlo za rukom da raznolikost i ljepotu mostarske cvjetne flore vjerno prenesu na stranice knjige pa „Flora Grada Mostara" tako nadilazi okvire klasične stručne publikacije ona je trajni dokument o prirodnoj baštini grada i podsjetnik da se priroda može čuvati samo onda kada je dobro poznajemo.